Historia

SAAB, czyli Svenska Aeroplan AktieBolaget to szwedzka firma o rodowodzie lotniczym. Od roku 1937, w niewielkiej wówczas miejscowości Trollhättan nad jeziorem Wener produkowane były bojowe myśliwce i bombowce wykorzystywane w II wojnie światowej (głównie bojowych - słynne odrzutowce J-29 Tunnan i J-35 Draken). W połowie lat 40-tych zmniejszyło się zapotrzebowanie na samoloty i firma chcąc utrzymać się na rynku, musiała rozszerzyć branżę. Jednym zSaab 92 pomysłów na przetrwanie trudnego okresu było rozpoczęcie produkcji samochodów. Kiedy w 1945 zaczęto poważnie myśleć o produkcji samochodów fabryka nie zatrudniała żadnego specjalisty znającego się na produkcji samochodów. Od początku jej istnienia na stanowisku projektanta skrzydeł pracował Gunnar Ljungströn. To jemu powierzono zadanie kierowania zespołem, który miał stworzyć pierwszy samochód Saaba. W pracach tych uczestniczył również stylista Sixten Sason. Ręcznie zbudowany prototyp Saab 92001 był już gotowy w 1946 roku, ale prezentacja auta odbyła się rok później. Pokazano go dziennikarzom po raz pierwszy dnia 10 czerwca 1947 roku w kantynie ówczesnej siedziby firmy w Linkoping. Co ciekawe był to drugi egzemplarz 90002 a nie 90001. Samochody różniły się zastosowaną w nich szybą czołową ( pierwszy prototyp miał dzieloną szybę czołową, drugi zaś uż jednolitą). W tym samym roku zbudowano pierwszą serię kilku następnych próbnych pojazdów o identycznej konstrukcji. Wóz o bardzo aerodynamicznej konstrukcji przyjęto entuzjastycznie. Jeden z autorów podaje nawet, że makietę pierwszego Saba 92 w skali 1:10 badano w tunelu aerodynamicznym. Dziś u światowych producentów jest to normalne, jednak przed 60 laty była to zaskakująca nowość. Współczynnik oporu powietrza w tym aucie wynosił 0,32, co stanowiło świetny wynik. ( Można dodać, że wiele produkowanych dziś aut ma tą wartość zdecydowanie gorszą). Saab 92 był wyposażony w silnik 2 cylindrowy, który miał moc 25 KM i pozwalał na osiągnięci prędkości maksymalnej w granicach 100 km/h, napęd przekazywany był na koła przednie. Jak podaje firma Saab na swojej stronie internetowej prototyp znajdujący się obecni w muzeum Saaba w Trollhättan, który wykorzystywany był do jazd testowych jest wciąż w idealnym stanie, choć nigdy nie był odnawiany. Saab 93Właściwą produkcję opisywanego modelu rozpoczęto w grudniu 1949 roku. Co stanowi pewną ciekawostkę do 1952 roku wszystkie auta lakierowano na kolor butelkowej zieleni. Działo się tak dlatego, że ówcześnie tylko taki barwnik był dostępny, z nadwyżek producentów sprzętu wojskowego.

Kolejny model - SAAB 93 - zaprezentowano w 1956 roku. Miał on już większy, trzycylindrowy silnik o mocy 33KM. Zwycięstwo tego modelu w Great American Mountain Rally oraz pozytywne artykuły w prasie wpłynęły bardzo korzystnie na późniejszą pozycję Saaba w Ameryce Płn. W 1956 roku zaprezentowano także po raz pierwszy pierwszy w historii firmy samochód sportowy - SAAB Sonett. Wyprodukowano zaledwie sześć sztuk pierwszej wersji samochodu, nieoficjalnie nazywanego - Saab 94.

Firma Saab nie wahała się także inwestować w sport samochodowy. Znakomity zespół inżynierów stworzył na bazie seryjnego Saaba 93 auto rajdowe, które dysponowało mocą 65 KM. Auto to wygrało w 1957 roku słynny Rajd Finlandii. Ze sportem samochodowym wiązać należy też model Saab Sonett Super Sport z 1956 roku. Co ciekawe 40 lat od swojego powstania, bo w 1996 roku ustanowił on nowy szwedzki rekord prędkości w klasie aut o pojemności silnika do 750 cm sześciennych. Udało się go rozpędzić do prędkości 159,4 km/h.

Pisząc o początkach produkcji i sprzedaży samochodów Saab trzeba przedstawić tło historyczne, które towarzyszyło temu wydarzeniu. Na skutek boomu inwestycyjnego szwedzkiej gospodarki, udało się zahamować inflację, a rząd opracował i wcielił w życie specjalny program stabilizacji ekonomicznej. Rozbudowana polityka socjalna przyczyniła się do wzrostu standardów życia przeciętnej szwedzkiej rodziny. Dało to producentowi Saaba na początku lat 50-tych znakomite wyniki sprzedaży. Auta tej marki takie jak Saab 92 i 93 były bardzo popularne wśród średniozamożnych klientów. Modele Saab Sonett i Saab Granturismo 750 były to auta typowo sportowe, o zwiększonej mocy silnika i opływowych kształtach. Przeznaczone one były dla kierowców ze sportowym zacięciem i naturalnie z grubym portfelem. Saab szybko znalazł się na 2 miejscu wśród rodzimych producentów. W 1959 roku Saab wyprodukował 17 836 pojazdów przeznaczonych na rynek krajowy.

Po dziesięciu latach działalności modele samochodów Saab wzbogacono o pierwszy w historii firmy model Kombi - Saab 95. Konstrukcja nadwozia umożliwiała przewóz od 2 do 7 osób. Po złożeniu tylnych siedzeń, ustawionych tyłem do kierunku jazdy, powierzchnia bagażnika osiągała 160 cm długości i pojemność ładunkową 500 kg.

Premiera Saaba 95 miała miejsce w 1959, a już w lutym następnego roku zaprezentowano następny model - Saab 96, który był najdłużej produkowanym modelem w historii firmy. Czterosuwowe jednostki napędowe zaczęto instalować w Saabach od 1967 roku. Były to silniki V4 o mocy 65 KM.

Modele Saab 95 i 96 były to autami luksusowymi i nowoczesnymi. Już w 1964 roku zaczęto stosować w nich ciekawy system hamulcowy z dwoma niezależnymi obwodami. Prawdziwym przebojem okazał się sportowy model Saab Sonett, oparty konstrukcyjnie na swoim poprzedniku z 1956 roku. Posiadał on plastikowe nadwozie. Wyposażony on był w silnik benzynowy o mocy 60 KM, rozwijał prędkość maksymalną 160 km/h, a prędkość 100 km/h osiągał w 12,5 s. od momentu startu.

W 1968 roku zaprezentowany został nowy sposób umieszczenia stacyjki. Zamiast na kolumnie kierownicy została ona umieszczona na tunelu, obok dźwigni zmiany biegów. Jest to przykład szwedzkiego designu, który na pierwszym miejscu stawiał ergonomię - wsiadasz do auta, zapinasz pasy i Twoja ręka znajduje się przy stacyjce.

Ważnym wydarzeniem dla Saaba okazało się przejęcie przez niego w 1969 roku firmy Scania- Vabis A.B. za sumę ok. 800 mln koron szwedzkich. Powstały koncern okazał się prawdziwym gigantem, zatrudniającym 23 tys. ludzi.

Wiosną tego roku zadebiutował również nowy model 99 - pięcioosobowe auto napędzane czterosuwowym, czterocylindrowym silnikiem rzędowym OHC o mocy 80KM. Na mocniejszą 110 konną jednostkę model 99 musiał czekać do 1972 roku. Lata siedemdziesiąte to dalszy dynamiczny rozwój firmy. W 1974 roku Saab inauguruje swój oryginalny program konstrukcyjny "Kombi - coupe", połączenia zalet trzybryłowego Sedana z obszernym wnętrzem auta typu Kombi. W efekcie uzyskano klasę samochodów hatchback. Wyposażono go w nowoczesne zderzaki, podgrzewane fotele, oraz wycieraczki i spryskiwacze umieszczone na przednich światłach. Saab był pierwszym producentem samochodów na świecie, który zastosował wycieraczki i spryskiwacze świateł przednich. Dzięki temu światła zawsze pozostają czyste. Było to auto bardzo eleganckie, dopasowane idealnie do ówczesnych trendów motoryzacyjnych. Co ciekawe samochód był wyposażony w silnik z elektrycznie sterowanym wtryskiem paliwa, a jego moc dochodziła do 110 KM.

W 1971 roku Saab jako pierwszy zastosował elektryczne podgrzewanie fotela kierowcy. Rozwiązanie miało to zwiększać komfort użytkowania samochodu w chłodnym klimacie. Kolejnym przykladem perspektywicznego myślenia inżynierów Saaba było zastosowanie w 1972 roku stalowych belek wzmacniających w drzwiach bocznych. Działo się to w czasach, kiedy producenci samochodów skupiali się na efektach zderzeń czołowych.

W 1974 roku bardzo popularny szczególnie w Stanach Zjednoczonych ( największy zagraniczny rynek zbytu Saaba) był Saab Sonett III-generacji. Było to małe, dwumiejscowe, sportowe autko wyposażone w 4- cylindrowy, bardzo zwinny silnik.

Cztery lata później program rozwoju rozpoczęty Saabem 99 znajduje swe ukoronowanie w najsłynniejszym modelu Saaba - 900. W 1977 roku Saab jako pierwszy wprowadził turbodoładowanie do samochodów rodzinnych. Dotychczas z przywileju posiadania turbiny cieszyły się jedynie auta sportowe. Saab jako pierwszy opracował trwały i niezawodny silnik turbodoładowany nadający sie do codziennej ekspoloatacji. Głównym problemem jaki udało się Saabowi wyeliminować, były gwałtowne i nieprzewidywalne skoki mocy. Opracowano unikalny zawór upstowy, który uwalniał niepotrzebna w danej chwili energię. Ideą szwedzkich konstruktorów było połączenie ekonomicznej pracy silnika czterocylindrowego z osiągami znacznie większych jednostek. Turbodoładowane siliniki Saab zaczęły gwarantować bardzo wysoki moment obrotowy w średnim zakresie obrotów, przez co zwieksza się przyśpieszenie podczas wyprzedzania. Dzięki temu manewr ten staje się bardziej bezpieczny. Od tego momentu Saab stał się liderem w produkcji silników z turbodoładowaniem.

Warto wspomnieć o niedoszłym mariażu Saaba i Volvo z 1977 roku. Wtedy to bowiem doszło do pertraktacji przedstawicieli obu firm na temat ewentualnej fuzji obu przedsiębiorstw. Główną przyczyną podjęcia pertraktacji była duża konkurencja zagranicznych koncernów motoryzacyjnych, oraz planowane obniżenie kosztów produkcji. Do ostatecznego rozwiązania w tej sprawie jednak nigdy nie doszło, bo kierownictwo firmy Volvo wycofało się z najistotniejszego głosowania, które miało przesadzić o całej sprawie.

W 1983 podczas salonu samochodowego we Frankfurcie zaprezentowano nowy model koncepcyjny - Saab 900 Convertible. Oddźwięk jaki spowdował w prasie i przyjęcie go przez publiczność spowodowały, że Saab zdecydował się na produkcję seryjną. Produkcję rozpoczęta limitowaną serią 400 egzemplarzy przeznaczonych na rynek amerykański. Seria ta stała się hitem sprzedaży i wkrótce zaowocowała dwuletnim okresem oczekiwania na samochód. Połowa lat osiemdziesiątych to okres narodzin większego modelu 9000 hatchback. Autem tym Saab dołączył do grona producentów samochodów prestiżowych. Model 9000 jako jedyne auto importowane przez USA został zaliczony przez amerykańską Environmental Protection Agency do kategorii dużych samochodów osobowych. Wyposażony był w dwulitrowy silnik o mocy 175KM (160 KM w wersji z katalizatorem). Dwa lata później do wersji hatchback dodano czterocylindrowy model Sedan 9000 CD, a w 1992 roku pięciodrzwiowy hatchback CS. W 1995 roku model CD przeszedł znaczny restyling. Rok wcześniej, po 16 latach zakończono produkcję legendarnej 900-ki.

Jej następczyni - nowy model 900 - nawiązywał swym kształtem do słynnej poprzedniczki, zachowując jej oryginalny styl i charakter. Saab 900 oferowany był również w wersji kabrioletu. Model ten wciąż jest uznawany za jeden z najpiękniejszych i najbezpieczniejszych samochodów w tej klasie aut. Razem z tym modelem Saab zaprezentował swój kolejny wynalazek - Night Panel. Rozwiązanie to pochodzi z kokpitów samolotów. Służy ono ograniczeniu źródeł światła w kabinie rozpraszających kierowcę. Zostają wyłączone wszystkie wskaźniki na desce rozdzielczej oprócz prędkościomierza. Ponadto podświetlenie przycisków zostaje zmniejszone. W razie potrzeby zostaje włączone podświetlenie obrotomierza lub wskaźników ilości paliwa i temperatury płynu chłodzącego. W październiku 1996 roku sześć Saab-ów 900 pobiło czterdzieści rekordów prędkości podczas ośmiodniowej próby na jednym z najsłynniejszych torów wyścigowych na świecie, owalu Talladega Superspeedway w Alabamie, USA. Średnia prędkość na dystansie 25 tys. mil (40 tys. km) auta z silnikiem 2.0Turbo wyniosła 226.45 km/h. Jest to nowy rekord świata w tej klasie samochodów produkowanych seryjnie i wyposażonych standardowo. W próbie SAAB 900 TALLADEGA CHALLENGE wzięły udział trzy modele 2.0 Turbo o mocy 185 KM, dwa z silnikiem 2.5 V6 oraz jeden z dwulitrową jednostką napędową. Dwa auta z turbodoładowaniem jeździły non stop przez osiem dni i nocy, a pozostałe przez 12 godzin dziennie. Samochody zostały wybrane z seryjnej produkcji przez przedstawicieli FIA, Międzynarodowej Federacji Automobilowej.

Z okazji 50-lecia produkcji samochodów Saab przygotował specjalny model 9000 Anniversary dostępny w dwóch wersjach: pięciodrzwiowej CSE na rynku europejskim i północnoamerykańskim oraz czterodrzwiowe CD w krajach Azji i Pacyfiku. W Europie auto napędzane było trzema silnikami z rodziny Ecopower Turbo: 2 litrowym LPTurbo o mocy 150KM i 2.3 litrowym LPTurbo o mocy 170KM, a także silnikiem 2.3 Turbo o mocy 200KM. Skórzane siedzenia w dwóch odcieniach miały wytłoczone specjalne rocznicowe emblematy. Deska rozdzielcza oraz kierownica pokryta drewnem i skórą dopełniały obrazu tego wyjątkowego samochodu.

W 1997 roku w czerwcu odbyła się premiera prasowa modelu 9-5 w Trollhättan, a premiera międzynarodowa w tym samym roku podczas Międzynarodowych Targów Motoryzacyjnych we Frankfurcie. Saab 9-5 Sedan jest całkowicie nowym modelem klasy wyższej, który zastąpił model 9000 CD. Stylizacją 9-5 nawiązuje do klasycznych cech Saaba. Łączy w sobie typowe cechy wyglądu każdego Saaba, nadwozie w kształcie klina, zaokrągloną przednią szybę oraz opadająca ku przodowi linię pokrywy silnika. Wszystkie wersje tego modelu wyposażone są w silniki typu Saab Ecopower nowej generacji z turbodoładowaniem. Wśród nich znalazł się asymetrycznie turbodoładowany silnik V6. W tym samym roku została zaprezentowana kolejna innowacja mająca zwiększyść bezpieczeństwo kierowcy i pasażera, SAHR, system aktywnych zagłówków przesuwających sie do przodu podczas zderzeń tylnych. Ruch do przodu ma na celu ochronę kręgów szyjnych.

W styczniu 1998 roku odbyła się następna premiera. Podczas Międzynarodowego Salonu Samochodowego w Detroit zaprezentowano model Saab 9-3, najnowsze wcielenie legendarnej serii 900, której produkcję zakończono w grudniu 1997 roku. Stylistycznie Saab 9-3 nawiązuje do swego poprzednika jednak w modelu dokonano ponad tysiąca zmian, zarówno w nadwoziu auta jak i jego rozwiązaniach technicznych. Przełomowa zmiana nastąpiła w jednostkach napędowych. Oprócz znanych już silników benzynowych 2.0i, 2.0 Turbo oraz 2.3 i po raz pierwszy w historii firmy zastosowano w Saabie silnik wysokoprężny 2.2 TiD. Jest to czterocylindrowa, turbodoładowana, 2.2 - litrowa jednostka z bezpośrednim wtryskiem, osiągająca moc 115KM przy 4.300 obr./min. Rok 1998 zapoczątkował produkcję nowego modelu Kombi, nieobecnego na rynku od 1978 roku, w którym zakończono produkcję Saaba 95 Kombi. Nowy Saab 9-5 Kombi, choć dzieli z wersją Sedan wiele rozwiązań od samego początku został zaprojektowany i zbudowany jako Kombi. Oferuje szeroką gamę wyposażenia ułatwiającego załadunek i bezpieczny transport bagażu. Oferowany wyłącznie z silnikami turbodoładowanymi, wśród nich z asymetrycznie turbodoładowanym silnikiem V6. Wszystkie najnowsze modele Saaba: 9-3, 9-5 Sedan i 9-5 Kombi są wyposażone w najnowszej generacji systemy bezpieczeństwa; aktywne zagłówki z przodu, cztery poduszki powietrzne, pirotechniczne napinacze pasów bezpieczeństwa czy kontrolowane strefy zgniotu.

W 2007 roku zaprezentowano silnik BioPower innowacyjne podejście ekologiczne Saaba. Silniki BioPower oprócz tradycyjnej benzyny są przystosowane do spalania bioetanolu, o zawartości do 85% etanolu (E85). Paliwo to jest produkowane z zasobów organicznych. Silnik BioPower jest pierwszym na świecie silnikiem "flexi-fuel" zdolnym do pracy zarówno na czystej benzynie jak i jej mieszaninie z bioetanolem. Zasilany paliwem E85 silnik ten dostarcza większą moc w stosunku do tradycyjnej benzyny. System zarządzania silnikiem Trionic automatycznie rozpoznaje paliwo i dopasowuje parametry pracy do danego paliwa.

zdjęcia pochodzą z: www.saabhistory.com

Copyright © 2009 www.saaby.pl